O‘zbekiston qonunchiligida doimiy muassasa (DM) uchun yuridik shaxslardagidek klassik tugatish tartibi nazarda tutilmagan. Biroq faoliyatni yakunlashdan oldin DM barcha majburiyatlari va huquqiy munosabatlarini to‘liq tartibga solishi shart.
DMni yopishdan oldin nima qilish kerak?
Faoliyatni tugatishdan oldin davlat organlari va kontragentlar bilan barcha munosabatlarni yakunlash zarur:
- soliq majburiyatlarini yopish
- bojxona to‘lovlari bo‘yicha hisob-kitoblarni yakunlash
- bank va valyuta operatsiyalarini tugatish
- buxgalteriya va soliq hisobotlarini topshirish
- litsenziya va ruxsatnomalar bilan bog‘liq masalalarni yopish
- ekologik va boshqa majburiyatlarni bajarish (agar mavjud bo‘lsa)
Soliq tekshiruvi
Vazirlar Mahkamasining 07.01.2021 yildagi №1 qaroriga muvofiq, DM faoliyati tugagandan so‘ng audit shaklida soliq tekshiruvi o‘tkaziladi.
Odatda, u faoliyat tugaganidan keyin 3 kun ichida boshlanadi.
Soliq hisobidan chiqarish
DMni rasmiy yopish uchun soliq organiga ariza topshirish zarur.
- topshirish muddati: faoliyat tugagan sanadan boshlab 15 kundan kechiktirmasdan
- asos: VMning 02.04.2022 yildagi №150 qarori
Arizaga quyidagilar ilova qilinadi:
- bajarilgan ishlar dalolatnomalari (agar mavjud bo‘lsa)
- moliyaviy hisobot
- soliq deklaratsiyalari
Yakuniy hisobot
Soliq kodeksining 349-moddasiga muvofiq, DM faoliyati tugagandan so‘ng:
- yakuniy soliq hisobotini topshirish
- O‘zbekiston hududidagi faoliyat bo‘yicha hisobot taqdim etish
QQS bo‘yicha hisobdan chiqarish
Agar DM QQS to‘lovchisi sifatida ro‘yxatdan o‘tgan bo‘lsa, alohida ariza bilan hisobdan chiqarish talab etiladi.
Bu talab VMning 22.09.2021 yildagi №595 qarori bilan belgilangan.
Bojxona majburiyatlarini tartibga solish
Bojxona organlaridan quyidagilar bo‘yicha tasdiq olish zarur:
- qarzdorlik yo‘qligi haqida, yoki
- qarzdorlik umidsiz deb topilgani haqida (asoslar mavjud bo‘lsa)
Mazkur talab Bojxona kodeksining 352¹-moddasida nazarda tutilgan.
Muhim jihatlar
DMni tugatish jarayoni muddatlarga qat’iy rioya qilishni va barcha majburiyatlarni to‘liq yopishni talab qiladi. Tartib buzilishi qo‘shimcha hisob-kitoblar, jarimalar va hisobdan chiqarishni rad etishga olib kelishi mumkin.
